etcs mmi
interface & web
public transport
toekomst
Verhoef.
Contact
|
Human Efficiency en:
etcs mmi
interface & web
public transport
toekomst
|
Leonard Verhoef. Contact |
GUI, webontwerp, psychologie en human efficiency, boek 1 en 2
|
|
| Welke aanpak? |
De psychologie van de gebruiker is in deze boeken de leidraad voor interface design. Dit leidt tot harde en concrete specificatie voor interfaces, gebaseerd op eenvoudige psychologie van bewegen, kijken, taal, leren en denken. Even geen techniek, marketing, design, beleving, experience, intuïtief, look and feel, meningen en zo. Ook even geen high tech, laatste snufjes, hypes en hots.
Naar top. | De boeken leggen de huidige gui's en webpages naast keiharde psychologische kennis. Begrippen als advanced, bar, button, desktop, grafisch, help, menu, ok, personal assistant, tabs, tip van de dag, window en wizard gaan op de psychologische snijtafel. | Begrippen die in de huidige praktijk ongebruikelijk zijn maar die psychologisch gezien noodzakelijk zijn voor een psychologische pasvorm worden geïntroduceerd. Deze geïntegreerde behandeling van de vormgeving voor de handen, de ogen, de woorden, de help en het denken, garandeert dat men wat de gebruiker betreft niets over het hoofd ziet en structureert een eventuele discussie. |
|
Boek 1 richt zich op het concrete ontwerpen van de invoer, het beeldscherm en de teksten. Het heeft vooral een 'how to' karakter. Boek 2 richt zich op het conceptuele ontwerp voor help, beginners/experts, normen/guidelines, menu/navigatie en heeft tevens een 'why this way' karakter. Het geeft inzicht in deze concepten en de praktische consequenties voor het ontwerpen. Velen voelen wel aan dat er soms iets niet klopt met de huidige interfaces. Psychologisch inzicht laat zien waarom het niet klopt en hoe je het kloppend krijgt. Elk deel besluit met een toekomstschets. Naar top. | De aanpak blijkt wat onwennig: de computer is de slave en de gebruiker is de master. Ook onwennig is dat er door meer kennis minder discussie is. En dan als klap op de vuurpijl ook nog een psychologie die niet slaafs de vragen van de techniek beantwoordt maar zegt wat de techniek moet doen. Aan duidelijkheid geen gebrek: ondubbelzinnige woorden, de sprekende vergelijkingen, meer dan 400 concrete voorbeelden, waaronder psychologische verantwoordingen van de NS touch screen treinkaartautomaat interface. Met onder andere meningen van anderen over dat ontwerp. Er is ook een interactieve demo. (Link veranderd: google: ns demo automaat). De vele voorbeelden maken de boeken goed bruikbaar in het onderwijs. Wat de psychologie van bepaalde onderwerpen vindt is gemakkelijk te vinden met de 1300 entries in de index. | De hedendaagse interfaces zijn een zeepkist om de motor van een Ferrari. Die zeepkist kan veel beter. Met 'high psy' wordt invoeren zorgeloos en wat op het scherm staat onmiddellijk duidelijk. Aandacht van de gebruiker komt vanzelf daar waar dat nodig is. Het betekent ongemerkt een expert worden, niet alleen met de interface maar ook in het werk dat je doet. De gebruiker is de baas, heeft overzicht, heeft alles onder controle, stuurt waar nodig wat bij en voert zijn taak steeds efficiënter uit. Gebruiksvriendelijkheid is geen probleem meer, maar vanzelfsprekend. |
| Theoretische basis |
Psychologie, tja, maar wat voor psychologie? Niet de psychologie die je nodig hebt wanneer je problemen hebt met je partner, je kinderen of jezelf. Wel de wat onbekende 'functiepsychologie': gewoon het bewegen, waarnemen, taalgebruik, leren en denken. Wat is een gebruiker anders dan iets dat zit te bewegen (met toetsen of muis), zit te kijken (naar een beeldscherm), woordjes leest in intypt, probeer te begrijpen hoe die computer werkt en, als hij dat eenmaal gevonden heeft, probeert dat te onthouden. Binnen de functiepsychologie zijn er overigens diverse stromingen die een oplossing zoeken voor het gebruiksvriendelijkheidsprobleem.
Naar top. |
Boek 2 geeft aan welke oplossingsrichtingen er zijn en waarom gekozen wordt voor de 'handelingspsychologie'. Deze aanpak is per definitie zeer concreet omdat de gebruiker de handelingen uitvoert met elementen van de interface (toets/muis, visuele presentatie, tekst, help en conceptuele structuur). Bovendien is de aanpak niet constaterend (menselijk gedrag constateren en met statistiek wetenschappelijk verantwoord beschrijven) maar construerend (menselijke handelingen opbouwen). Er is meer tekst over deze handelingspsychologie en meer over de wetenschappelijke verantwoording van deze aanpak in het boek Why designers can't understand their users. |
|
| Praktische basis |
Kan een boek met zo'n theoretische achtergrond wel praktisch zijn? Ja dat kan. Simpel omdat een goede theorie 'operationaliseerbaar en testbaar' moet zijn. Meestal betekent dit dat de psycholoog een theorie vertaalt in onderzoeksitems. Maar je kunt natuurlijk ook concretiseren in requirements. Bovendien is een van de theoretische uitgangspunten: 'niet constateren maar construeren'. Dat is één.
Naar top. | Ten tweede toont het boek honderden ontwerpen waarvan ondubbelzinnig gezegd kan worden dat zij wel of niet in overeenstemming zijn met de 'theorie'. |
|
|
| Inhoudsopgave |
|
Voorbeelden van
interfaces zoals deze aan de orde kunnen komen.  What is after this kind of graphs? (www.gapminder.org)  This? Yes, it is after. Yes, it is futuristic. Has it future? Probably not because ...  New, yes. Futuristic: no, more than 20 years old. Has it future? Certainly yes because ...  What about this?  Why tell these 20 year old character smileys ... ... more than today's smileys?  How much information can be in one of these smiley?  Would this make a better speedometer than the traditional one?  And this one?  And this one?  Speed and safety information for high speed train drivers. The one now standard. (ETCS).  What is a problem? Why the designer made this error?  15 requirements for “are you sure?“ How many requirements meets this window?  A traditional window and tabs, what is the psychological evaluation of this kind of windows?  One way to order files.  Another way to order files Which one is best? Why?  Train ticket vending (Netherlands Railways). It looks like a menu. However, no hierarchical steps. What is the structure?"  Which button is there to help whizzkids and it-specialists?  What is better? Horizontal menu? Vertical menu? What are advantages of the latter?  The Word main menu, what is an alternative? Not using other words of course but...  How to present tracks and platforms?
 Why most travel planners are no planners?  Probably h's got new software for his birthday.  What is better in this case?
 Why is this a perfect design?  Why is this a perfect design?  Why does the eye like pie charts? Why do brains not like them?  And why brains liked this one?  Hmm, the desktop. What is the visual and conceptual structure the inventers had in mind?"  Hmmm, another metaphor Tape recorder for printer. Good idea?  Use of colour, much ado and discussion mostly. Not on how to use it for drivers of European highspeed trains (ETCS).  Can a dancing paperclip solve userunfriendlyness?" Why not?  Gray out, should not mean not available, of course.  What is the difference between a calender on paper and on a screen?  Graphics for Design only. OECDhouse style. Also used on signposts.  Graphics used to present content.  One variable, six parameters, 233 milliseconds perception time.  Impossible figure.  Impossible figure made possible, how? (The effect might not be visible on your screen.)  What is impossible in these type of graphs How to make is possible? |
| Voorwoord |
Je zou kunnen zeggen: ‘Wat een veldslag.‘ Hier is een psychologenridder aan het werk geweest die de ene na de andere interfaceconventie en redenering een kopje kleiner maakt. Naar top. |
Toen anderen de boeken lazen hadden zij natuurlijk ook hun gedachten. De mens is zoals hij is. Het boek is zoals het is en, last but not least, de auteur is zoals hij is. Een taalridder zei me dat ik beschikte over glanzende wapens waarmee de strijd voor gebruiksvriendelijkheid gewonnen kan worden. Dat is waarschijnlijk al wat het is; niet meer en niet minder. Discussie over de toepassing van de psychologische inhoud kan. Discussie over de vorm is voor mij niet interessant. Druk twee, drie en vier |
| Inleiding | Wat bieden de boeken?
Het weer: iedereen klaagt erover, maar niemand doet er wat aan. Iedereen vindt ook dat computers gebruikersvriendelijker moeten worden, maar wie doet er echt wat aan? De boeken 'GUI, webontwerp, psychologie en human efficiency 1 en 2' doen er wat aan. Ze bieden wat vele boeken links laten liggen, namelijk psychologie die nodig is om gebruiksvriendelijke computerprogramma's te ontwerpen.
| De boeken bieden psychologische theorie en de praktische toepassing. |
|
|
Kennis voor professionals Bij een professionele aanpak horen basisbegrippen waaruit men gedetailleerdere kennis afleidt. De basisbegrippen zijn gebaseerd op harde psychologie en zijn tools waarmee men zonder al te veel discussie kan ontwerpen en onderzoeken.
Deze boeken zijn geen autobiografie maar moeten 'objectieve' kennis op 'zakelijke' wijze presenteren. Of objectiviteit bestaat, is twijfelachtig, en zakelijk is meestal saai. Daarom toch een paar woorden over de auteur en zijn stijl. De lezer kan de waarde van de gepresenteerde kennis dan wellicht beter schatten.
| Ik heb vijfentwintig jaar gewerkt aan interfaces en geprobeerd geen concessies te doen aan de psychologie. Aanvankelijk ging het daarbij vooral om industriële toepassingen waarbij snel en foutloos menselijk handelen van groot belang is. Dit geldt voor operators die een chemische fabriek besturen, voor machinisten van hoge snelheidstreinen en voor treindienstleiders. Ook was ik betrokken bij interfaces waarbij het gaat om grote aantallen mensen die de interfaces gebruiken en waarbij de diversiteit in gebruikers groot is. Dit geldt voor treinkaartautomaten en reisinformatie. |
Ik heb het geluk gehad samen te werken met opdrachtgevers, technici en ontwerpers die de waarde van de psychologie voor interface ontwerp inzien en die de psychologische wensen durven en kunnen vertalen in techniek en ontwerp. Mede daardoor was het voor mij mogelijk deze 'ontwerppsychologie' te ontwikkelen. Enkele van de hieruit voortgekomen interfaces staan in dit boek. Dat de interfaces vaak gerelateerd zijn aan vervoer komt niet doordat ik geen ervaring met andere interfaces heb maar doordat deze systemen gemakkelijk te begrijpen zijn, deze opdrachtgevers de psychologie veel ruimte gaven. Er zijn ook (her)ontwerpen van bekende Windows en Office vensters. |
|
|
Voor wie zijn de boeken bedoeld? De boeken geven kennis over psychologie en computer interfaces en concretiseren deze kennis vooral voor het ontwerpen. Deze kennis is bruikbaar voor zeer verschillende groepen. a) Ontwerpers van interfacesDe belangrijkste doelgroep vormen ontwerpers van interfaces die de psychologische wensen zouden realiseren. Na lezing van deze boeken vragen ontwerpers vaak: "En waar moet ik nu beginnen met het ontwerpen?" Het antwoord is eenvoudig: "Achteraan; Deel VI, uitgangspunten." Als je de uitgangspunten niet expliciet maakt dan kun je bij elke ontwerpbeslissing discussie krijgen. Het hoofdstuk staat achteraan omdat mij verzekerd is dat een dergelijk hoofdstuk aan het begin voor velen een onneembare horde is. Het eerste boek begint simpel: "Hoofdstuk 1: Hoe groot moet een button zijn?" Hebben de uitgangspunten een gewicht gekregen dan werk je het conceptuele model uit (systeemanalyse), vervolgens wat de gebruiker moet denken ('Deel V Ontwerp voor denken') en daarna de visuele en verbale vormgeving die daar bij hoort. Oh, ja, ergens aan het eind ook nog de invoer; 'Deel I Ontwerp voor bewegen' dus. Deze methodologie is impliciet omdat het presenteren van psychologische kennis prioriteit heeft; dus bij het eenvoudige bewegen beginnen. Bovendien is ontwerpmethodologie een zaak van ontwerpers en niet van psychologen. Je kunt de boeken van voor naar achter lezen maar ook als naslagwerk vanuit de index. Naar top. | b) Gebruikers De boeken zijn bruikbaar voor professionals die zijdelings betrokken zijn bij de ontwikkeling van interfaces. Daarbij kan men denken aan gebruikers die specificaties moeten leveren en die geleverde interfaces moeten beoordelen. Zij kunnen met hulp van deze boeken nauwkeurig omschrijven wat zij nodig hebben en beoordelen of de geleverde interface voldoet aan eisen die men kan stellen. Gebruikers zijn daarmee minder afhankelijk van wat technici en designers voorschotelen of van hun toevallige ervaringen met oude systemen. c) Managers en projectleiders Managers van interface projecten kunnen met deze boeken beoordelen of de ontwerpers van hun projecten professioneel te werk gaan. Honderden voorbeelden maken duidelijk wat wel psychologisch doordacht is en wat niet. d) Psychologen Psychologen kunnen met deze boeken de kloof overbruggen die er is tussen de theoretische functiepsychologische kennis en de toepassing ervan bij het ontwerp van interfaces. Er is altijd een duidelijke link tussen psychologie en de voorbeelden in de boeken. Verder geven deze boeken aan welke variabelen men bij het doen van onderzoek onder controle moet houden en welke variabelen men moet onderzoeken. |
| Auteur |
Leonard Verhoef ontwikkelde zich van een psycholoog die het menselijk denken onderzoekt naar ontwerper van 'ultimate psychologisch verantwoorde' interfaces; apparaten voor nu en voor in de toekomst. Naar top. |
|
|
Statistieken |
Deel 1 heeft 245 pagina's, 257 voorbeelden, meestal met een kleurenafbeelding van een scherm. |
| Bestellen |
Boek 1 kost € 37 en boek 2 kost € 40 (inclusief 6% btw). De verzendkosten zijn € 3,50 per zending. Bestellen per email. Bevestiging van de bestelling krijgt u per email. De boeken worden meestal binnen 24 uur per post verzonden met een rekening. Naar top. |
Contact
| Leonard Verhoef. +31 (30) 231 44 97 Parkstraat 19 3581 PB Utrecht Nederland verhoef@humanefficiency.nl humanefficiency.nl Kamer van koophandel, inschrijvingsnummer: 39057871, Utrecht. |
