Historie en toekomst van dynamische OV-vertrektijdenborden

Wat zijn de verschillen tussen het linker en het rechter bord? dynamisch informatie paneel openbaar vervoer
Kenmerken het huidige vertrekbord zijn: stuurt aandachts niet, toont treinen, toont vertrektijden, toont perronnummers, heeft layout voor papier en is paternalistisch.
dynamisch informatie paneel openbaar vervoer Kenmerken van een vertrekbord dat uitgaat van de reizigers zijn: stuurt aandacht, toont bestemmingen, toont afteltijd, toont perronrichting, heeft layout die gebruikt maakt van dynamische techniek en laat reizigers zelf beslissen.

Van aandachtsloos ... Om te overleven zoeken de ogen van de reiziger afwijkingen. Dit blauwe treinenbord stuurt de aandacht direct naar de informatie met het meeste helderheidscontrast. Linksboven is dat de actuele tijd. Of het bord de actuele tijd moet staan, is discutabel.

In het midden gaat de aandacht naar het witte veld met de bedrijfsnaam en het bedrijfslogo van één van de vervoersbedrijven van de treinen die op het bord staan.
logo thalys
De marketing trekt op deze wijze de aandacht van de reiziger om vervolgens een positieve beleving te creëren met een mooie grafische voorstellingen (Logo) en mooie woorden (Thalys) Het doel van deze positieve company; en product identity (Pine & Gilmore, 1999) associatie in de reisinformatie is: de reiziger moet vrolijk lachend een vertraagde smerige trein uitstappen.

Naast op emotie kan reisinformatie zich ook richten op het verstand van de reiziger en zo het reis-gedoe beperken. Visuele technieken als helderheidscontrast kan men ook gebruiken om:

  • sturing van de aandacht zodat onverwachte informatie (spoorafwijkingen) de reiziger niet ontgaat,


  • betere presentatie van treinen die op het punt staan te vertrekken zodat de reiziger zijn trein net wél haalt


  • voor betere presentatie van de bestemmingen zodat de reiziger in de trein stapt die naar zijn bestemming gaat en die daar ook als eerste aankomt.
  • treinenaanwijzer, halaanwijzer, amsterdam centraal station
    Naar top.



    ... naar aandachtsturing De borden sturen de aandacht met kleur. Er zijn vier aandachtsniveaus.


    Er zijn geen afwijkingen   Er is een afwijking Er is een afwijking, NU handelen Het onheil is niet meer te voorkomen, game over.

    Wat moet de reiziger doen?

    Alles is zoals altijd. Als de reiziger zijn trein kent en alles is wit dan hoeft hij niet naar het bord te kijken.
     
    De gele info even lezen, ook de ervaren reiziger moet dat.

    NU HIER kijken en direct beslissen mogelijk haal je de trein dan nog net. Geen tijd voor koffie.

    Totaal andere oplossing kiezen, bv. met andere trein dan gepland of met de auto gaan.


    Wat is het proces?

    Onverstoord proces, geen afwijkingen.
     
    Trein vertrekt over 15 minuten, koffie halen kan nog wel. Andere vertrektijd en spoor dan gebruikelijk.Meer of minder stops dan gebruikelijk. De (ervaren) reiziger verwacht de info niet.

    Er is een afwijking er is weinig tijd daar op te anticiperen. De trein vertrekt over 15 seconden rennen dus!

    Trein is vertrokken of opgeheven

    Hoe is de presentatie?


    wit

     
    geel

    oranje

    rood

    Psychologische overwegingen

    De standaard kleur, op dit donkerblauwe bord is dat wit. Op een wit bord bijvoorbeeld zwart of zeer donkerblauw.
     
    Geel valt goed op maar heeft geen alerterende of alarmerende bijbetekenis (zoals rood en oranje wel hebben). Bij geel loopt het proces wel door als je niets doet maar je moet het gele wel weten niet vergeten

    Oranje heeft vaak een aandachttrekkende betekenis. Een stoplicht op oranje betekent net als hier: Nu beslissen: doorrijden of stoppen.

    Het rood moet zo licht mogelijk zijn zodat het goed zichtbaar is op de donkere achtergrond. Vooral kleine rode elementen vallen gemakkelijk weg.
    Naar top.



    Van tijd van vertrek ...
    naar tijd tot vertrek
    Wat informeert reizigers nu het best, afteltijd of vertrektijd? Het aantal zoek-, lees-,  en rekenhandelingen is bij aftellen minder. Dat is hieronder te zienDat levert niet alleen tijdwinst op maar theoretisch ook zo'n 10% lees-, onthoud- en rekenfouten. Voor een reiziger kan het zicht slecht zijn (o.a. regen/zon/mist), de leesbaarheid minder dan normaal (o.a. door gebruik van techniek met een laag contrast), de informatie is niet optimaal gepresenteerd (o.a. voorloopnullen en uitlijning) en is er stress. Het gemiddelde percentage van 10% ligt dus waarschijnlijk hoger. Daar komt nog bij dat reizigers zich niet bewust zijn van deze fouten en de vervoerder de schuld zullen geven: Zie je wel, er gaat altijd wat mis. De empirische waarden die wij in laboratoriumonderzoek vonden zijn als volgt.

    Bij de bus vertrekt om geeft 83% het goede antwoord (n-observations=16). Bij de bus vertrekt over is het aantal goede antwoorden 3% meer.
    De reactietijd is ook anders. Zijn de proefpersonen gewend aan de borden dan komt het antwoord nog sneller: bij de derde trial namelijk -50% sneller (n-observations=16).

    Dynamische panelen in bussen tonen steeds meer aankomst-, vertrek- en vertragingstijden van aansluitende treinen. De reiziger kan met deze zes getallen toch gaan rekenen maar met de uitkomst weet hij niet wat te doen om zijn reis te verbeteren, bijvoorbeeld zijn aansluiting nét wel te halen.
    Bruikbaarder dan deze 16 tekens voor vertrekt om zijn drie tekens die weergeven hoe hard hij moet lopen om de aansluiting te halen. Bruikbaarder want: minder waarnemen, minder rekenen, meer nét wel gehaalde treinen, minder nét niet gehaalde treinen en 80% minder beeldschermruimte (c.q. kleinere, goedkopere en eenvoudiger in bussen te plaatsen beeldschermen).
    Je kan zeggen: Laat die computers maar klokkijken en rekenen. Geef de reizigers het resultaat zodat hij sneller en zekerder weet dat hij moet rennen om zijn trein te halen.
    Naar top.



    Van reisinfo op papier ... De lay-out van dynamische borden van het OV is dezelfde als de lay-out voor reisinformatie die op papier gedrukt is. Het OV gebruikt de mogelijkheden van het dynamische middel niet.
     
  • De breedte van de kolommen is vast, zoals op papier. De vaste kolombreedte staat op het kader van het scherm.

  • Hetzelfde geldt voor de regels: per voertuig één regel. Een voertuig kan niet méér regels krijgen. Bij verstoringen is er meer informatie en heb je per voertuig meer ruimte nodig.

  • Vaak geeft het dynamische paneel nog de tijd van vertrek. Op papier kan dat niet anders. Dynamische panelen kunnen tijd tot vertrek geven.
  • dynamisch informatie paneel openbaar vervoer busstation ede wageningen Fixed dynamische bussen- en treinenlijst

    Bron: Busstation Ede-Wageningen, 2011.


  • In een systeem met statische borden zijn perronnummers noodzakelijk. Rechts is zien waar dat toe leidt.
  • dynamische perroninformatie, perronnummer Het scherm zegt: Trein naar Heerlen spoor 5. De reiziger moet spoor 5 zoeken en daarna de pijl die bij spoor 5 hoort. Een dynamisch bord kan gewoon zelf de links-af-pijl tonen.

  • En dan het lastige voor naar ... en - achter ... naar - probleem van gesplitste treinen en het lastige achterste deel rijdt niet verder dan ... -probleem. De lokomotief kan onzichtbaar zijn, de trein kan kopmaken en vertrekken in de richting waarvan hij gekomen is, in Rotterdam vertrekt de trein naar Utrecht niet in oostelijke richting maar van Utrecht af, naar het westen.
  • Bij de meeste treinen ziet de voorkant er net zo uit als de achterkant. Met statische middelen zoals rolband- en palet-aanwijzers is dat niet op te lossen.
    rolband cta treinaanwijzer perron
    Rolband-treinaanwijzer
    cta gesplitst trein probleem perronaanwijzer
    Aanvankelijke presentatie van een gesplitste trein.
    cta gesplitst trein probleem perronaanwijzer
    Verbeterde presentatie van een gesplitste trein.

  • En dan het vergelijkbare (IC) vertrekt later maar komt eerder aan (dan stoptrein) probleem .... Met statische middelen zoals rolband- en palet-aanwijzers is dat niet op te lossen wanneer er verstoringen zijn en reizigers zich dit juist afvragen.
  • Naar top.



    ... naar dynamische info.
    Een nieuwe techniek gebruiken alsof je nog steeds met de oude techniek werkt, komt meer voor bij moderne hulpmiddelen. Vroeger schoven witte­boorden­werkers met hun handen papieren mappen over hun statische bureaublad.

    Nu voeren witte­boorden­werkers met hun hersenen denkhandelingen uit met abstracte begrippen als doelgroepen, kijkcijfers en marge. Maar op hun beeldscherm schuiven ze nog steeds papieren mappen over een statisch bureaublad. Verschil is wel dat het bureaublad niet meer van hout is maar virtueel. Sommigen noemen dit een ziekte: het horseless carriage syndrome (de Mul, 2007, pag. 111).
    In het denkmodel van het OV is een beeldscherm een glasplaat is met daar achter een rol papier met tekst. Zonder dit behang-denkmodel komen nieuwe mogelijkheden in zicht. Daarmee wordt de informatieverwerking sneller en foutlozer. De borden worden kleiner en goedkoper.

  • De breedte van de kolommen kan variabel zijn en afhankelijk zijn van de breedte die nodig is voor de informatie die op dat moment op het bord staat. Daardoor kunnen de borden kleiner (en goedkoper) zijn.

  • Op een dynamisch bord kan een bestemming meer regels krijgen. Met name bij verstoringen is dat gewenst.

  • Sommige informatie kan aangesloten op het bord staan, zoals informatie die geen zoekingang is. Aansluiten spaart ruimte en verkleint de kans op mismatches.
  • Een dynamisch bord kan reizigers-afhankelijke informatie tonen, zoals richtingen (in plaats van perronnummers). Hetzelfde geldt voor de loopsnelheid (in plaats van vertrektijd) die nodig is om vanaf dit punt de trein nog te halen.

  • Met dynamische borden is het splitsprobleem eenvoudig op te lossen doordat het bord kan weten in welke richting de reiziger kijkt. Het bord kan dus spreken van: de treindelen voor u en van de treindelen achter u.

  • Ook het vertrekt eerder maar komt later aan bij verstoringen-probleem is eenvoudig op te lossen door een computer enkele getallen te laten optellen en aftrekken: IC van 15:10 naar Utrecht komt nu eerder aan dan Stoptrein van 15:00 naar Utrecht.
  • Het tonen van de vertrektijd is gebruikelijk op statische media omdat vertrektijd vast is. Dynamische media kunnen de tijd tot vertrek. Zij kunnen dit bovendien grafisch doen en zo dat op grote afstand zichtbaar is dat de trein nog wel gehaald kan worden maar dat de pas dan wel versneld moet worden.
  • Tot zover stuurt het OV de dynamiek. Ook de reiziger kan de dynamiek sturen. Een druk op de knop van een bushalte laat blinden horen wat het op het paneel staat. Zonder aanpassing van de hardware kan de wachtende reiziger de volgende informatie sturen.
    1 press: lees de tekst, voor slechtzienden.
    3x press kort: scroll, de hele dienstregeling van deze lijn, bv. de laatste verbinding wordt getoond.
    3x press lang: overstappen tonen.
    Ook maakt dit mogelijk:
    3x kort, 3x lang en 3x kort (SOS dus in morse). Een stikker met deze tekst op een bushalte zal het veiligheidsgevoel van reizigers en de pakkans van criminelen verhogen.

    Meer over zintuig-, spiergroep- en techniek onafhankelijk communiceren.

  • Naar top.



    Van treinen ... Treinenvertrekborden

    Vertrektijdenborden tonen meestal een vliegtuig, trein, bus of metro per regel:
    dynamisch elektronisch openbaar vervoer vertrektijden bord parijsdynamisch elektronisch openbaar vervoer vertrektijden bord Utrechtdynamisch elektronisch openbaar vervoer vertrektijden bord Amsterdam ArenAdynamisch elektronisch openbaar vervoer vertrektijden bord Ede Wageningendynamisch elektronisch openbaar vervoer vertrektijden bord brussel midi
    dynamisch elektronisch openbaar vervoer vertrektijden bord Londen PaddingtonTreinenbord, treinen niet per regel maar per kolom,Londen Paddington, vorige eeuw.
    Naar top.



    ... naar bestemmingen.

    Een bestemmingenbord geeft dezelfde informatie als het gebruikelijke treinen- en bussenbord. Bestemmingenborden zijn goedkoper en de reizigers presteren aanzienlijk beter. Dat blijkt uit een theoretische analyse en empirisch onderzoek (Verhoef, 2007). Bovendien vindt 85% van de reizigers dat.De 15% reizigers is het daar niet mee eens en vindt het treinenbord beter. Deze reizigers geven bij de motivering van hun beleving een onjuiste argumentatie (treinenbord geeft meer informatie en is beter te zien). Er is ook een argumentatie die op zich juist is: Het treinenbord geeft richtingen en tussenstations. Maar die informatie is vooral relevant voor de treindienstleider en de machinist. Verder was de zoektijd van deze anders denkenden op het treinenbord dat ze prefereerden 33% langer.


    Bestemmingenvertrekborden:
    openbaar vervoer vertrektijden bord schiphol  openbaar vervoer vertrektijden bord warschau  openbaar vervoer-barometer beleving vragen
    Bestemmingenbord


    Naar top.



    Van paternalisme ...
    naar reizigers die zelf beslissen
    Vertrektijden zijn natuurlijk onzeker wanneer er vertragingen zijn, maar er is ook onzekerheid wanneer er geen vertragingen zijn.

  • Wanneer het bord de vertrektijd tot op minuten toont dan is er een marge van 59 seconden. Dat is vrij veel voor een reiziger die dagelijks dezelfde rit maakt of op het punt staat zijn trein te missen.

  • In een intermitterend voertuigvolgsysteem is de aankomsttijd van een trein die stil staat direct achter een sein, gelijk aan de aankomsttijd van een trein die 1500 meter verder met 180 km/h het volgende sein passeert.

  • Draadloze intermitterende systemen kunnen een bus missen of kwijtraken.

  • Het traditionele papieren jaardienst­regelings-denken is nu nog wel de basis voor reisinformatie maar drijft steeds verder af van de werkelijkheid van de dienstregeling. Meer technische mogelijkheden en hogere eisen leiden tot meer flexibiliteit in de dienstregeling, zoals een extra trein, een extra stop of een bus in plaats van een trein omdat het spoor tegenwoordig niet meer onderhouden wordt terwijl de treinen gewoon door rijden.
  • De belevingsaanpak is voor de vervoerder paternalistisch en gemakkelijk. Volg de borden en de omroep en alles zal goed komen beste reiziger.

    Volgens de handelingsaanpak moeten vervoerders onzekerheid in de dienstregeling niet negeren maar presenteren. Reizigers moeten onzekerheid accepteren. De vervoerder roept om dat deze trein met een lage dienstregelings­zekerheid moet wachten op een trein met een hoge zekerheid. Dit conform de afspraken en de verstrekte reisinformatie, zoals in het voorbeeld rechts.

    Tijdens verstoringen kan de reiziger met zekerheidsaanduidingen zelf goed beslissen wat te doen: een lange maar zekere omweg of de reis maar opgeven. Bij een onverstoord vervoer is zekerheidsinformatie ook nodig omdat de reiziger dan zelf het risico neemt van een negatieve emotionele beleving door keuze waarvan hij wist dat de kans op vertraging hoger is. Om met Nietzsche (in Visser, 1998) te spreken, helpt de vervoerder de reiziger zo de dwalingen van zijn beleving te ontdekken.

    openbaar vervoer-barometer beleving vragen
    Treinenaanwijzer met onzekerheidsinformatie.
    Bron: Experimenteel demo-ontwerp, Verhoef, 2008.
    Naar top.





    Meer denkpsychologie voor public info design


    ContextTitle




    Public infowayfinding signing

    Public infohistory futur train and public transport ticket vending machines

    Public infopublic transport space structure wayfinding signposting

    Public infodesign company logo icon pictogram

    Public infodesign company logo aegon icon pictogram

    Public infosignposting wayfinding signing arrows

    Public infopublic transport space structure wayfinding signposting

    Public infopublic transport space structure wayfinding signposting

    Public infowayfinding signposting signing

    Public infobewegwijzering borden icons pictogrammen verdwalen

    Public infoleren verkeersborden toekomst rijexamen psychologie

    Public info public transporttrain ticket vending machines

    Public info public transportNaming public transport lines for passengers

    Public info public transportpublic transport information on dynamic panels

    Public info public transportcompany identity en marketing versus noodzakelijke reizigers informatie

    Public info public transportmarketing company identity

    Public info public transport

    Public info public transportdelay announcement departure public transport dynamic indicator

    Public info public transportpublic transport dynamic indicators history future

    Public info public transportpublic transport dynamic indicators history future

    Public info public transporticonen pictogram beelden op verkoopautomaten

    Public info public transportopenbaar vervoer vertrektijden dynamische panelen vertraging verstoring

    Public info public transport ovchipuser experience questionaire research

    Public info public transport ovchipov-chipkaart in-checken out-checken

    Public info public transport ovchipov-chipkaart check-out check-in

    Public info road trafficTom Tom infographics car navigation

    Public info road trafficother train accidents level crossings

    Public info road trafficNaming ring roads

    Public info road trafficcar park indicators

    Public info road trafficwrong way driving traffic signs

    Public info road traffictom tom navigatie auto

    Public info road trafficleren verkeersborden toekomst rijexamen psychologie

    Public info waterwaypictogram muster station assemply point IMO ferry signing

    Public info waterwayvaarweg verkeersborden aanleggen watersport



    Naar top.



    Behalve psychologie voor public info design ook psychologie voor:

    ects

      ERMTS hoge snelheidstrein hsl ATB experimenteel interface voor machinist ERMTS high speed train control driver mmi ERMTS hoge snelheidstrein hsl ATB experimenteel interface voor achinist ERMTS hoge snelheidstrein hsl ATB experimenteel interface voor achinist 






    gui



    x Invoer Morsesleutel Toekomst        multidimensionaal graphic   






    icon design



      3-d, perspectief,drie-dimensionaal verkeersbord toekomst parkeerverbod verkeersbord toekomst verboden inhalen verkeersbord toekomst maximum snelheid bepaalde 






    psychologie



    helderheid voor betrouwbaarheid hersenen limgisch systeem en cortex aandacht trekken en aandacht sturen gebruik van de kleuren rood oranje en geel gevoeligheid van het oog voor kleuren humunculus mensmetafoor een mens in de zaadcel 






    public



     NS treinkaart automaat b100 betalen openbaar vervoer NS treinkaart automaat b8060 betalen openbaar vervoer  IMO international maritime organisation muster station sign plattegrond IKEA water vaar verkeersbord maximaal hoogte water vaar verkeersbord maximaal drie dik aanleggen water vaar verkeersbord maximale doorvaart hoogte 3 meter experimenteel vertrektijden bord openbaar vervoer structuur openbare ruimten experimenteel vertrektijden bord openbaar vervoer atb etcs snelheidsbeheersing aandacht trekken water vaar verkeersbord verboden aanleggen water vaar verkeersbord maximale hoogte water vaar verkeersbord verboden 3 dik aanleggen met meer schepen trein vertrektijd perron NS CTA OV openbaar vervoer betalen ov-chipkaart toekomst grafische bestemmingen lijst metro ondergrondse lijn  structuur hoefijzer winkelcentrum 






    toekomst

              






    book

     






    rekenen

    leren rekenen basisschool MAB rekenblokken toekomst onderwijs leren lezen leren rekenen supermarkt leren rekenen basisschool tellen op de vingers aftellen leren rekenen vleksom puntsom rekenonderwijs basisschool tientallig stelsel tellen op de vingers rekenonderwijs basisschool computer diagnostiek remedial teaching graphics for quantitative data next generation 











    Zoeken in humanefficiency.nl

    Contact

    +31 (653) 739 750
    Parkstraat 19
    3581 PB Utrecht
    Nederland

    leonardverhoef@gmail.com
    Kamer van koophandelnummer: 39057871, Utrecht.
    Naar top.